Search

Liên kết website

Thống kê truy cập

Đang online: 53

Hôm nay: 10

Lượt truy cập: 2.545.489

nhandanBTG.jpg

dangcsBTG.jpg

desertsv_EHA71GDCBF65Z.JPG

xaydungdangBTG.jpg

tuyengiaoBTG.jpg

binhphuoc.gif

congbao.gif

BAOHIEM.gif

logo phu rieng.png

LOC NINH.jpg

CAO SU SONG BE.jpg

newimagesv_1AZCGD65EF7HB.jpg

 

Bình Phước từ đầu Công nguyên đến thế kỷ VII (thời kỳ sau tiền sử và sở sử)

Từ đầu Công nguyên, trong lịch sử Đông Nam Á xuất hiện một quốc gia cổ, đó là vương quốc Phù Nam. Vương quốc này gắn liền với nền văn hóa khảo cổ nổi tiếng trên thế giới, đó là văn hóa Óc Eo. Theo thư tịch cổ Trung Quốc, trong thời kỳ hưng thịnh, vương quốc Phù Nam có diện tích rất rộng lớn và đã từng được coi như một đế quốc hùng mạnh. Về phía đông, Phù Nam kiểm soát cả vùng đất phía Nam Trung Bộ (Việt Nam), về phía Tây đến thung lũng sông Mê Nam (Thái Lan), về phía Nam đến tận phía Bắc bán đảo Malaysia.

Phù Nam dưới các vương triều họ “Phạm” trở nên hùng mạnh, mở rộng lãnh thổ, đem quân đi chinh phạt khá nhiều nước xung quanh, buộc thần phục làm chư hầu, cống nạp thuế hằng năm và đặt dưới sự bảo hộ của vua Phù Nam. Quân đội Phù Nam có đủ các loại thủy - tượng - bộ binh, trong đó thủy binh được xem là đội quân tinh nhuệ nhất của quốc gia cổ đại này. Thuyền chiến đóng to, trang bị vũ khí đầy đủ. Về đối ngọaị, Phù Nam còn có quan hệ ngoại giao với Ấn Độ và Trung Hoa.Không những vậy, Phù Nam với địa thế thuận lợi đã trở thành trung tâm thương mại lớn và sớm nhất trong khu vực Đông Nam Á. Vương quốc Phù Nam tồn tại hơn 6 thế kỷ, với 13 đời vua. Trong suốt quá trình tồn tại và phát triển rực rỡ cả về kinh tế, quân sự lẫn văn hóa, giao thương…, Khi vương quốc Phù Nam mạnh lên và trở thành đế chế rộng lớn, người Phù Nam đã dời kinh lên vùng Angkor Borei (Nam Campuchia ngày nay). Sang thế kỷ VI, do sự phát triển mạnh mẽ của nghề hàng hải và kinh tế các nước trong khu vực Đông Nam Á lục địa và hải đảo, hải trình qua eo biển Kra chuyển dần xuống phía nam qua eo biển Malacca (Meleka) và Sunda. Từ thế kỷ VI, hải trình này ngày càng giữ vai trò chi phối trên con đường biển từ Thái Bình Dương sang Ấn Độ Dương, từ Trung Quốc qua Đông Nam Á sang Ấn Độ. Nền mậu dịch đối ngoại của Phù Nam bị ảnh hưởng nghiêm trọng, làm suy yếu kinh tế của vương quốc và đế chế nói chung. Trước tình thế ấy, từ cuối thế kỷ VI, Chân Lạp - một thuộc quốc của Phù Nam - đã trở thành một vương quốc độc lập và lớn mạnh không ngừng. Nhân sự suy yếu của Phù Nam, Chân Lạp tấn công và chiếm lấy Phù Nam trong thế kỷ VII. Ngoài ra, trong thời kỳ này đã diễn ra một đợt biển tiến và chính đợt biển tiến này là một nhân tố ảnh hưởng đến sự tồn vong của vương quốc Phù Nam. Kinh thành và thương cảng Óc Eo rơi vào cảnh đìu hiu, hoang tàn.

Mặc dù tỏa sáng rực rỡ một thời, nhưng nền văn hóa Óc Eo đã bị quên lãng hơn 1.000 năm, mãi cho đến giữa thế kỷ XX mới dần hé lộ khi nhà khảo cổ học người Pháp Louis Malleret phát hiện và khai quật tại một địa điểm thuộc làng Óc Eo, huyện Thoại Sơn, tỉnh An Giang. Tính đến nay, đã có hàng trăm di tích cùng hàng vạn di vật thuộc văn hóa Óc Eo ở khắp các tỉnh Tây và Đông Nam Bộ tiếp tục được giới khoa học trong và ngoài nước khai quật, thu thập và nghiên cứu.

Ở các di tích thuộc văn hóa Óc Eo, giới khảo cổ học đã phát hiện ra nhiều di chỉ có loại hình khác nhau (như di chỉ cư trú, di chỉ kiến trúc tôn giáo, di chỉ mộ táng...) cùng rất nhiều hiện vật quý (như tượng thờ, linh vật, phù điêu, con dấu, tiền tệ, di vật bằng vàng, đồ trang sức bằng đá quý, vật dụng bằng đá, đồ gốm, vật dụng bằng gỗ, cốt động vật, cốt thực vật...).

Trên địa bàn tỉnh Bình Phước, tuy chưa phát hiện và khai quật di tích nào thuộc văn hóa Óc Eo nổi tiếng (đây cũng là điều khá phổ biến ở các tỉnh Đông Nam Bộ), nhưng một số di tích được phát hiện và khai quật ở tỉnh Đồng Nai - không quá xa Bình Phước (như di tích kiến trúc Gò Chiêu Liêu, Gò Ông Tùng, di tích Cây Gáo 1 và Cây Gáo 2...) đã cho thấy đây là những nền móng của đền đài theo kiểu Hindu giáo với niên đại trong khoảng thế kỷ I - II. Đáng chú ý, theo ghi nhận của giới khảo cổ học, những kiến trúc này không rập khuôn hoàn toàn hay bê nguyên trạng hình mẫu của kiến trúc Ấn Độ mà đã được “bản địa hóa” thích nghi với môi trường và hoàn cảnh mới.

Việc chưa phát hiện di tích Óc Eo ở Bình Phước hay chỉ mới phát hiện được một số ít loại hình di tích này ở Đông Nam Bộ có thể lý giải bằng nhiều nguyên do khác nhau. Có người cho rằng, địa bàn này không còn là nơi cư trú chính thức của số đông cư dân cổ, bởi sự “quy hoạch” đã biến nơi đây thành những “mỏ gỗ” (chuyên khai thác gỗ phục vụ cho việc làm nhà ở, nhất là nhà sàn đã được khai quật tại nhiều di tích vùng đồng bằng sông Cửu Long). Bằng chứng cho thấy, hàng chục cây gỗ có đường kính lớn được sử dụng làm cột nhà sàn, chôn sâu xuống vùng trũng, ven kênh rạch chằng chịt khắp Nam Bộ. Gỗ của rừng Đông Nam Bộ còn sử dụng đóng thuyền bè của cư dân, phục vụ cho thủy quân hùng mạnh của vương quốc Phù Nam đi chinh phục lân bang. Cũng có người cho rằng, có thể trước sức mạnh của quân đội Phù Nam, cư dân Đông Nam Bộ buộc phải di chuyển sang địa bàn khác để sinh sống và cuối cùng định cư tại vùng đất mới nào đó (rất có thể là những vùng trũng, cửa sông, cửa biển và làm nghề thủ công hay buôn bán để tồn tại…?). Do vậy, nơi đây bị mất dần dấu tích, nên không phát hiện được nền văn hóa vật chất và tinh thần của cư dân thời kỳ này.

Trong điều kiện hiện nay, việc xác định và tìm kiếm di tích ở tỉnh Bình Phước nói riêng và miền Đông Nam Bộ nói chung (với rất nhiều biến đổi về địa lý tự nhiên, dân cư, kinh tế - xã hội diễn ra trong một thời gian khá dài) là điều không đơn giản. Nhưng với nỗ lực của cả cộng đồng, hy vọng trong tương lai không xa, những dấu tích từ đầu Công nguyên đến thế kỷ VII trên mảnh đất này sẽ được phát hiện và giải mã.

                                                                       M.AN

Lượt xem: 318

  • File đính kèm:

Bình luận

duongdaynongcorona_1.jpg

CẬP NHẬT VIRUS NCOV

Cập nhật 12h30 ngày 26/6/2020:

- Thế giới: 9.714.800 người mắc, 491.856 người tử vong.
- Việt Nam: 352 người mắc (đã phục hồi 329). 
- Bình Phước: 0 người mắc.

xbiendao6.png.pagespeed.ic.PiV-wj50rF.jpg

Banner gửi tỉnh ủy.png

 logo.gif

prieng.png

QUANG CAO TUYEN GIAO.gif